آشنایی با چارچوب قوانین تقسیم مسئولیت‌ها در تجارت جهانی

در عرصه پرچالش مبادلات تجاری میان کشورها، تعریف دقیق وظایف، هزینه‌ها و خطرهای مرتبط با ارسال کالاها، موضوعی حیاتی به شمار می‌رود. این موضوع به ویژه زمانی اهمیت پیدا می‌کند که طرفین معامله در نقاط مختلف جهان مستقر بوده و اختلاف نظر بر سر انجام تعهدات به وجود آید. در این میان، مجموعه قوانین شناخته‌شده‌ای وجود دارد که با نام اینکوترمز ۲۰۲۰ شناخته می‌شود و هدف آن روشن‌سازی مرزهای مسئولیت‌ها میان فروشنده و خریدار در فرآیند حمل و نقل کالا است.

تعریف و تاریخچه مختصر اینکوترمز

اینکوترمز برگرفته از عبارت International Commercial Terms بوده و اولین بار در سال‌های میانه قرن بیستم به عنوان استانداردی بین‌المللی توسط نهادی معتبر در حوزه تجارت جهانی معرفی شد. این مجموعه قوانین با گذشت زمان دستخوش تغییرات و بازنگری‌های منظم شده تا سازگاری آن با تحولات تجارت و روش‌های نوین حمل و نقل حفظ گردد. نسخه به‌روز شده و شناخته‌شده‌ترین آن، نسخه ۲۰۲۰ است که به‌طور رسمی آخرین تغییرات و تعاریف را شامل می‌شود.

ساختار و اهداف اصلی اینکوترمز ۲۰۲۰

این قوانین عمدتاً با هدف جلوگیری از ابهام و اختلافات حقوقی بین خریدار و فروشنده تدوین شده‌اند. از موارد اصلی که در آن‌ها تصریح شده عبارتند از:

  • نحوه تقسیم هزینه‌های مرتبط با حمل، بیمه و ترخیص کالا
  • تعیین دقیق زمان انتقال خطر از فروشنده به خریدار
  • تشریح شرایط و محل‌های تحویل کالا در نقاط جغرافیایی مقصد و مبدا

با استفاده از این قواعد، طرفین درک مشترک و روشنی از توافقات خود داشته و امکان بروز سوءتفاهمات و اختلافات تا حد زیادی کاهش می‌یابد.

دسته‌بندی اساسی اصطلاحات اینکوترمز ۲۰۲۰

قواعد در این نسخه به دو دسته اصلی تقسیم شده‌اند که بر اساس نوع حمل‌ونقل و نحوه انتقال مسئولیت‌ها تفکیک شده‌اند:

۱. ترم‌های قابل استفاده در تمامی انواع حمل‌ونقل

  • EXW – تحویل کالا در محل تعیین شده بدون انجام فرایند ترخیص صادرات
  • FCA – تحویل کالا به اولین حمل‌کننده در محل تعیین‌شده
  • CPT – حمل پرداخت‌شده تا مقصد
  • CIP – حمل و بیمه پرداخت‌شده تا مقصد
  • DAP – تحویل در محل توافق شده در مقصد بدون تخلیه
  • DPU – تحویل در محل با تخلیه کالا
  • DDP – تحویل کالا در مقصد به همراه ترخیص ورودی و پرداخت هزینه‌ها

۲. ترم‌های مناسب حمل دریایی و آبراه‌ها

  • FAS – تحویل کالا در کنار کشتی در بندر بارگیری
  • FOB – تحویل کالا روی عرشه کشتی
  • CFR – کرایه حمل پرداخت شده تا بندر مقصد
  • CIF – کرایه حمل و بیمه پرداخت شده تا بندر مقصد

بررسی تفصیلی برخی از مهم‌ترین قواعد و ویژگی‌های آن‌ها

مثلاً در قاعده EXW، فروشنده کالا را در محل خود (مانند کارخانه یا انبار) آماده تحویل می‌کند ولی مسئولیت بارگیری و تمامی خطرات بر عهده خریدار است. این روش برای فروشنده کمترین مسئولیت را به همراه دارد و بار مدیریت حمل تا مقصد کاملاً بر دوش خریدار است.

برعکس، در ترم DDP، فروشنده تمام هزینه‌ها و ریسک‌ها تا مقصد مشخص شده و حتی پرداخت حقوق ورودی و عوارض گمرکی را برعهده دارد. این ترم شرایطی بسیار مطلوب برای خریدار است که نگرانی‌های لجستیکی خود را تا تحویل نهایی کالا به فروشنده واگذار می‌کند.

ترم‌های حمل دریایی مانند FOB به فروشنده این امکان را می‌دهد که کالا را تا لحظه‌ای که بر روی کشتی قرار می‌گیرد مسئول قلمداد شود و پس از آن تمام ریسک‌ها به خریدار منتقل شود. این موضوع سبب می‌شود که قراردادهای مربوط به حمل دریایی بر اساس این مفاهیم به طور شفاف تنظیم شود.

تحولات و تغییرات ضروری نسخه ۲۰۲۰ نسبت به ویرایش‌های پیشین

یکی از مواضع اساسی در نسخه جدید، کاهش ابهامات و تفکیک روشن‌تر مسئولیت‌هاست که با هدف بهبود کارایی قراردادها و جلوگیری از تعارضات حقوقی صورت پذیرفته است. در این به‌روزرسانی، مواردی مانند تشریح بهتر تحویل کالا در زمان حمل مرکب و تاکید بر نیاز به تعیین محل تحویل دقیق‌تر مورد توجه قرار گرفته است.

توجه به استفاده از بیمه‌های معتبر و جامع‌تر توسط فروشندگان در ترم‌های نیازمند آن نیز از دیگر اصلاحات این دوره است که با توجه به موقعیت‌های ریسک احتمالی، اهمیت ویژه‌ای یافته است.

اهمیت آشنایی با اینکوترمز برای فعالان تجارت جهانی

کلیه بازرگانان و شرکت‌های فعال در زمینه واردات و صادرات باید از مفاهیم و قوانین اینکوترمز آگاهی کامل داشته باشند تا بتوانند قراردادهای تجاری خود را با حداقل ریسک تنظیم کرده و هزینه‌های غیرضروری را کاهش دهند. اطلاع دقیق از این قوانین کمک می‌کند تا فرآیند حمل و نقل و ترخیص کالا سریع‌تر و کاهش مشکلات هنگام ورود یا خروج کالا از کشورهای مختلف انجام شود.

نقش دریااکسپرس در تسهیل خدمات لجستیکی بر اساس اینکوترمز

شرکت دریااکسپرس با بهره‌گیری از تخصص و تجربه چندین ساله در ارائه خدمات حمل‌ونقل بین‌المللی در مسیر چین به دبی و ایران، کلیه مراحل حمل دریایی، هوایی و زمینی را با رعایت دقیق قوانین اینکوترمز ۲۰۲۰ انجام می‌دهد. این شرکت ضمن ارائه خدمات انبارداری در چین و دبی، ترخیص کالا، بیمه حرفه‌ای محموله و سیستم محاسبه آنلاین هزینه (https://darya.express/calculator/) شرایطی را فراهم کرده که با اطمینان و سرعت مناسب، تجارت بین‌المللی برای مشتریان تسهیل گردد.

تماس و دریافت مشاوره تخصصی

برای بهره‌مندی از خدمات کامل لجستیک و دریافت مشاوره تخصصی، می‌توانید با کارشناسان مجرب دریااکسپرس از طریق لینک زیر تماس حاصل فرمایید: تماس با دریااکسپرس.